Poradnik kierowcy

PASY BEZPIECZEŃSTWA – PORADNIK KIEROWCY

14 września 2020
Pasy bezpieczeństwa

Pasy bezpieczeństwa to jeden z podstawowych systemów ochrony kierowcy i pasażerów. Ich wprowadzenie wiązało się ze znacznym zmniejszeniem śmiertelności w wypadkach komunikacyjnych, przez co stały się nie tyle powszechne, co obowiązkowe. I dobrze.

Pozornie, zapinanie pasów jest prostą sprawą. Przeciągamy je w poprzek tułowia, wpinamy w zamek znajdujący się obok fotela i możemy jechać. Błąd. Nawet przy tak banalnej czynności musimy pamiętać o kilku bardzo ważnych zasadach. Jeżeli wszystko zrobimy dobrze, pasy będą naszą ochroną, przyjacielem, który podczas wypadku może uratować nasze życie. Z drugiej strony, nasza niedbałość może prowadzić do poważnych urazów, niepełnosprawności, a nawet śmierci.

 

Budowa pasów bezpieczeństwa

Obecnie najpowszechniejsze są tzw. trzypunktowe pasy bezpieczeństwa, opracowane i rozpowszechnione przez koncern Volvo. Trójpunktowość oznacza, że pas jest mocowany do ramy samochodu w trzech miejscach. Takie rozwiązanie jest najlepszym kompromisem między bezpieczeństwem kierowcy a wygodą i praktycznością. Poza samochodami zabytkowymi i samolotami praktycznie nie spotyka się już pasów dwupunktowych, a system pięciopunktowy pojawia się raczej w samochodach sportowych.

W trakcie normalnego użytkowania pas rozwija się i zwija, dostosowując się długością do potrzeb użytkownika. Dzięki temu można go wygodnie założyć, zdjąć oraz bez trudu zmieniać pozycję w fotelu. Jest to możliwe dzięki mechanizmowi nawijacza, który kontroluje szpulę z nawiniętym pasem.

Wszystko zmienia się w momencie wypadku. Z jednej strony dochodzi do zablokowania szpuli, co uniemożliwia dalsze rozwijanie pasa. Efekt ten możecie bez problemu przetestować mocno i szybko szarpiąc za pas. Razem z blokadą uruchamia się mechanizm napinacza, który naciąga pas przyciskając ciało użytkownika do fotela, co pozwala na późniejsze, delikatniejsze wytracanie siły bezwładności.

 

A propos bezwładności. Wynika ona z pierwszej zasady dynamiki Newtona – jeśli na ciało nie zadziała żadna siła lub działające siły się równoważą to znajduje się ono w spoczynku lub porusza ruchem jednostajnym. Przekładając to na praktykę – jeśli jedziemy samochodem, który nagle zatrzyma się (np. w wyniku kolizji), to nasze ciało będzie „chcieć” poruszać się dalej. Zadaniem m.in. pasów jest możliwie delikatne, ale i skuteczne, zatrzymanie ciała.

 

Gdyby napinacze były jedynym systemem bezpieczeństwa, nasze ciało zatrzymałoby się natychmiast, co wiązałoby się z poważnymi obrażeniami wewnętrznymi. Z tego powodu wprowadzono także ograniczniki, które powoli zmniejszają napięcie pasa i pozwalają na delikatniejsze opadnięcie na poduszkę powietrzną. Swoją drogą, jeśli nie masz zapiętych pasów, poduszka powietrzna może stać się dla ciebie śmiertelnym niebezpieczeństwem.

 

Jak zapinać pasy bezpieczeństwa?

 

Wiecie już, że pasy wytracają siłę bezwładności naszego ciała w kontrolowany sposób. Ogromne energie nikną w ułamkach sekundy. Dla przykładu: jeśli 80 kg mężczyzna jadący z prędkością 70 km/h będzie miał wypadek, to pasy bezpieczeństwa będą musiały zatrzymać obiekt o masie prawie 1,5 tony!

Tak ogromy nacisk może wytrzymać tylko jedna tkanka naszego organizmu – kości. Pasy zostały zaprojektowane więc tak, żeby opierały się na najmocniejszych strukturach szkieletu, znacznie zwiększając szanse użytkownika samochodu na przeżycie wypadku.

Pas biodrowy powinien opierać się na okolicy przednich górnych kolców biodrowych. Łatwo je wyczuć – to najbardziej wystająca do przodu (i jednocześnie charakteryzująca się bardzo dużą wytrzymałością) część miednicy. Między pasem a pasażerem powinno znajdować się jak najmniej warstw, więc, szczególnie w zimie, dobrym pomysłem jest zdjęcie wierzchnich okryć. Ogromnym błędem jest umieszczanie pasa na brzuchu –  w razie wypadku może on spowodować pęknięcia narządów wewnętrznych a nawet uszkodzenia kręgosłupa i rdzenia kręgowego!

Pas piersiowy powinien przebiegać od okolicy barku (bez tendencji do zsuwania się z ramienia) przez mniej więcej środek klatki piersiowej. W ten sposób opiera się on na najmocniejszych elementach rusztowania kostnego górnej połowy ciała. Jeśli dojdzie do kolizji, istnieje duża szansa, że żebra i mostek wytrzymają występujące naprężenia i ochronią serce oraz płuca.

 

Pasy bezpieczeństwa w ciąży

Wg polskiego prawa kobiety w widocznej ciąży nie mają obowiązku zapinania pasów bezpieczeństwa. Przepisy to jednak tylko… przepisy.

Poza nielicznymi i bardzo rzadkimi przypadkami zapinanie pasów jest jak najbardziej wskazane! Prawidłowo zapięte pasy może i ograniczą wygodę podróżowania, ale nie będą miały negatywnego wpływu na przebieg ciąży i znacznie zwiększą bezpieczeństwo zarówno matki jak i dziecka.

 

Siadasz z tyłu?

Wg statystyk, tylko 40% pasażerów siedzących z tyłu zapina pasy. To przerażająca głupota, bezmyślność i egoizm. Prawa fizyki są nieubłagane. W przypadku zderzeń czołowych osoba siedząca na tylnej kanapie zostanie wyrzucona z ogromną siłą do przodu,  dosłownie zmiażdży znajdujący się przed nią fotel i zabije siedzącego w nim człowieka. Warto ryzykować?

 

Zadbaj o własne bezpieczeństwo

Wg Amerykańskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego wprowadzenie pasów bezpieczeństwa zredukowało ryzyko śmierci w wypadku o około 50%. To ogromny odsetek. Wraz z innymi systemami ochrony pasażera – poduszkami i kurtynami powietrznymi, strefami kontrolowanego zgniotu, ABS oraz układami automatycznego hamowania – mogą mieć kluczowe znaczenie podczas wypadku.

Pomyślcie. Jeden ruch – zapięcie pasa – może zadecydować o tym, czy kiedykolwiek wrócicie do domu.

 

Powyższy tekst jest pierwszym z serii „Poradnik kierowcy”. Kolejne artykuły bez problemu znajdziesz tutaj.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej o udzielaniu pierwszej pomocy, zajrzyj na tę stronę

Jeśli chcesz wiedzieć jeszcze więcej o medycynie, dołącz do mnie na facebooku 

Photo by Alexandria Gilliott on Unsplash

Może ci się spodobać

Brak komentarzy

Zostaw komentarz